De Staat van de wetgeving verschijnt eens in de twee jaar en brengt in kaart hoe het gaat met de kwaliteit van onze wetgeving. De tweede editie is gewijd aan een vraag die veel mensen bezighoudt: waarom is wetgeving zo complex geworden – en wat is eraan te doen?
Vereenvoudigen vraagt om keuzes
Het rapport laat zien waarom vereenvoudigen zo lastig is: complexiteit dient vaak een legitiem belang, zoals draagvlak, rechtsbescherming of maatwerk. Vereenvoudiging is daarom geen technische exercitie, maar een kwestie van keuzes: wat maak je eenvoudiger, voor wie, en ten koste waarvan?
De staatssecretaris van Justitie en Veiligheid stuurde het rapport op 29 oktober 2026 naar de Tweede en de Eerste Kamer:
- Staat van de wetgeving 2026 (pdf)
- Aanbiedingsbrief aan de Tweede Kamer, 29 oktober 2026 (pdf)
- Aanbiedingsbrief aan de Eerste Kamer, 29 oktober 2026 (pdf)
Liever luisteren? In seizoen 3 van podcast De Wettenfabriek komen de thema’s van het rapport tot leven.
Vijf richtingen
Hoe je met de richtingen aan de slag kunt, lees je op Aan de slag met vereenvoudiging.
Wat volgt
Het rapport is de opmaat naar gesprekken tussen politiek, beleid en uitvoering over de vraag hoe we wetgeving effectiever kunnen vereenvoudigen, te beginnen op de Dag van de Wetgeving. De resultaten vormen de basis voor de Agenda wetgevingskwaliteit, die in 2027 verschijnt.
Veelgestelde vragen
Wat is de Staat van de wetgeving
Een beschouwing over de kwaliteit van de Nederlandse wetgeving, die eens in de twee jaar verschijnt. De eerste editie verscheen in 2024 en ging over verschillende thema’s; deze tweede editie gaat over complexiteit en vereenvoudiging.
Voor wie is het rapport bedoeld?
Voor iedereen die zich zorgen maakt over de toenemende complexiteit van beleid en wetgeving, in het bijzonder mensen die er iets aan kunnen doen: wie beleid en wetgeving maakt, uitvoert of erover beslist.
Wat is complexe wetgeving?
Het rapport onderscheidt zeven kenmerken van complexiteit in de wetgeving zelf, van het aantal regels tot de toegankelijkheid, en daarnaast hoe mensen wetgeving ervaren. Wat we per kenmerk weten, lees je op Complexe wetgeving: kenmerken en cijfers.
Waarom is vereenvoudigen zo lastig?
Omdat complexiteit vaak een legitiem belang dient, zoals draagvlak, rechtsbescherming of maatwerk. Wat voor de een eenvoudiger wordt, kan voor de ander juist ingewikkelder worden. Wie vereenvoudigt, moet dus kiezen. Hoe je dat aanpakt, lees je op Aan de slag met vereenvoudiging.
Wat is het verschil met de Staat van de Uitvoering en andere staten?
De Staat van de wetgeving kijkt, in aansluiting bij andere ‘Staten’, vooral naar de wetgeving zelf. Hoe regels in de praktijk uitpakken, lees je onder meer in de Staat van de Uitvoering en de Staat van de regeldruk van het Adviescollege toetsing regeldruk (nog te verschijnen).
Waar komen de cijfers vandaan?
Uit eigen analyses van het basiswettenbestand, de officiële verzameling van geldende wetgeving. We beschrijven op Complexe wetgeving: kenmerken en cijfers hoe er is geteld.
Eerdere editie en contact
De eerste editie (2024) is online beschikbaar. Vragen, een goed voorbeeld of een bron die ontbreekt? Mail naar staatvandewetgeving@kcbr.nl.
Vragen, opmerkingen of tips? staatvandewetgeving@kcbr.nl
Laatst gewijzigd op: 2-11-2026